#izmirde
Gazetecilerden özel okul öğretmenlerine, doktorlardan eczacılara kadar 6 meslek grubunu ilgilendiren yeşil pasaport düzenlemeleri TBMM gündemine taşındı. Sunulan kanun tekliflerinde, belirli çalışma süresi ve mesleki koşulları karşılayan kişilere hususi damgalı pasaport verilmesi öngörülüyor. Ancak teklifler henüz yasalaşmadı.
Türkiye’de yeşil pasaport hakkının kapsamının genişletilmesine yönelik yeni düzenleme teklifleri Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunuldu. Farklı meslek gruplarını kapsayan teklifler, belirli süre boyunca mesleğini fiilen yapan gazeteciler, özel okul öğretmenleri, doktorlar, diş hekimleri, veteriner hekimler ve eczacılara yeşil pasaport hakkı tanınmasını amaçlıyor.
Tekliflerde mesleki deneyim ve çalışma süresi temel ölçütler arasında yer alıyor. Gazeteciler için en az 15 yıl fiilen çalışma, özel okul öğretmenleri için Milli Eğitim Bakanlığına bağlı kurumlarda toplam 10 yıllık görev süresi şartı öne çıkıyor. Sağlık alanındaki meslek gruplarına yönelik teklifte ise meslek odalarına kayıtlı ve en az 15 yıl fiilen çalışmış kişilerin kapsama alınması hedefleniyor.
Düzenlemelerin kabul edilmesi halinde yeşil pasaport hakkından yararlanabilecek kişilerin kapsamı genişleyebilir. Ancak şu aşamada söz konusu teklifler kanunlaşmış değil; başvuruların hangi koşullarda yapılacağına ilişkin kesinleşmiş yeni bir uygulama da bulunmuyor.
Gazetecilere 15 yıl çalışma şartıyla yeşil pasaport önerisi
Gazetecilere yönelik kanun teklifinde, en az 15 yıl fiilen gazetecilik mesleğini yapan kişilere yeşil pasaport verilmesi öngörülüyor. Teklifte dikkat çeken noktalardan biri, hak sahipliği için basın kartı şartının aranmamasının önerilmesi.
Düzenleme kapsamında serbest gazetecilerin de yer alması hedefleniyor. Böylece yalnızca belirli bir kurumda çalışan gazetecilerin değil, mesleğini bağımsız olarak sürdüren ve gerekli çalışma süresini karşılayan kişilerin de düzenlemeden yararlanabilmesi amaçlanıyor.
Teklifin yasalaşması durumunda gazetecilerin mesleki kıdemlerinin hangi belgelerle kanıtlanacağı ve çalışma süresinin nasıl hesaplanacağı gibi ayrıntıların uygulama aşamasında netleşmesi gerekecek.
Özel okul öğretmenlerine 10 yıl görev şartı
Yeşil pasaport kapsamının genişletilmesine yönelik bir diğer teklif, özel öğretim kurumlarında çalışan öğretmenleri ilgilendiriyor. Teklifte, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı özel öğretim kurumlarında toplam 10 yıl görev yapmış öğretmenlere yeşil pasaport hakkı tanınması amaçlanıyor.
Bu düzenlemede çalışma süresinin kesintisiz olması şartının aranmaması öngörülüyor. Böylece farklı dönemlerde özel okullarda görev yapmış ve toplam çalışma süresi 10 yıla ulaşmış öğretmenlerin de kapsamda değerlendirilmesi hedefleniyor.
Teklifin kabul edilmesi halinde, öğretmenlerin çalışma sürelerini hangi belgelerle göstereceği ve farklı kurumlarda geçen hizmetlerin nasıl hesaplanacağı gibi ayrıntıların belirlenmesi gerekecek.
Doktor, diş hekimi, veteriner hekim ve eczacılar da kapsamda
Diğer kanun teklifi ise sağlık alanında çalışan dört meslek grubunu kapsıyor. Doktorlar, diş hekimleri, veteriner hekimler ve eczacılar için hazırlanan düzenlemede, ilgili meslek odalarına kayıtlı olma ve en az 15 yıl fiilen çalışma koşulları öne çıkıyor.
Teklifte kamu veya özel sektör ayrımı yapılmaksızın, belirtilen şartları karşılayan meslek mensuplarına yeşil pasaport verilmesi hedefleniyor. Böylece mesleğini kamu kurumlarında ya da özel sektörde sürdüren kişilerin aynı temel koşullar çerçevesinde değerlendirilmesi amaçlanıyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde meslek odası kaydı, fiilî çalışma süresi ve diğer başvuru koşullarına ilişkin ayrıntıların mevzuat kapsamında netleştirilmesi gerekecek.
Yeşil pasaport hakkı kimleri kapsıyor?
Yeşil pasaport, resmî adıyla hususi damgalı pasaport, mevcut mevzuatta belirli kamu görevlileri ve kanunlarda tanımlanan bazı kişi grupları için düzenleniyor. Yeni teklifler ise mesleki kıdemi esas alarak farklı meslek gruplarının da bu haktan yararlanabilmesini amaçlıyor.
Sunulan düzenlemelerde her meslek grubu için farklı çalışma süresi ve mesleki koşullar bulunuyor. Gazeteciler ile sağlık alanındaki meslek mensupları için 15 yıllık fiilî çalışma şartı öne çıkarken, özel okul öğretmenleri için toplam 10 yıllık görev süresi öneriliyor.
Bununla birlikte kanun teklifi sunulması, ilgili kişilerin mevcut durumda yeşil pasaport alma hakkı kazandığı anlamına gelmiyor. Hak sahipliğinin doğabilmesi için tekliflerin yasama sürecini tamamlaması ve yürürlüğe girmesi gerekiyor.
Teklifler henüz yasalaşmadı
TBMM’ye sunulan düzenlemelerin yasalaşıp yasalaşmayacağı, ilgili komisyonlardaki ve Genel Kurul’daki süreçlerin ardından belli olacak. Tekliflerin kabul edilmesi halinde gazeteciler, özel okul öğretmenleri, doktorlar, diş hekimleri, veteriner hekimler ve eczacılar için yeşil pasaport hakkının kapsamı genişleyebilecek.
Şu aşamada çalışma süresi ve mesleki koşulları karşılayan kişilerin yeni düzenlemeler kapsamında kesin olarak hak sahibi olduğunu söylemek mümkün değil. Tekliflerin görüşülme süreci, olası değişiklikler ve nihai kararlar takip edilecek.
Düzenlemelerin kabul edilmesi durumunda başvuru koşulları, gerekli belgeler ve uygulamanın başlangıç tarihi gibi ayrıntıların da resmî açıklamalarla netleşmesi bekleniyor.
